Empowerment – modne hasło w świecie biznesu, które od jakiegoś czasu zmienia sposób patrzenia na zarządzanie zespołem, decyzyjność na różnych szczeblach oraz zaangażowanie w życie organizacji. Włączenie pracowników w podejmowanie decyzji i odpowiedzialność za wyniki zwiększa ich motywację oraz rozbudza kreatywność. Warunek? Odpowiednie środowisko – bazujące na zaufaniu i jasno wytyczone cele, których realizację nadzoruje lider z odpowiednio rozwiniętą inteligencją emocjonalną.
Empowerment – co to jest?
Empowerment z definicji „upełnomocnienie”. Tłumaczone często jako upoważnienie lub wzmocnienie, w istocie odnosi się do delegowania władzy, odpowiedzialności i decyzyjności na niższe szczeble organizacyjne.
Jest to proces, w którym liderzy dają pracownikom narzędzia, zasoby i wiedzę niezbędną do podejmowania decyzji oraz wykonywania bardziej odpowiedzialnych zadań. To także koncepcja zarządzania zasobami ludzkimi i rodzaj umowy, kontrakt psychologiczny między przełożonym a podwładnym.
Trudno o jednoznaczną definicję empowerment. Koncepcja zakłada zwiększenie zaangażowania ze strony pracowników, aby bardziej utożsamiali się z firmą, biorąc większy udział w jej funkcjonowaniu, ale też odpowiedzialność za wyniki.
Empowerment w praktyce
Wdrażając empowerment w praktyce, liderzy muszą działać świadomie i konsekwentnie. Istotne jest, aby:
- jasno sformułować cele i wartości organizacji, które będą wyznacznikiem dla podejmowanych działań,
- budować zaufanie między liderem a zespołem, ponieważ jest ono fundamentem, na którym opiera się skuteczna praktyka empowermentu,
- Informować pracowników o wynikach firmy oraz zapewniać im wiedzę nie tylko dotyczącej ich własnych obowiązków, ale także ogólnej sytuacji organizacji (żeby lepiej rozumieli kontekst, w jakim działają).
Choć w empowerment w zarządzaniu oznacza włączenie pracowników w kierowanie firmą, to w praktyce wymaga stałego mentoringu liderów, którzy stawiają na otwartą komunikację i przejrzystość zasad.
Jakie są cele i korzyści z wdrożenia empowerment?
Kiedy angażuje się pracowników w życie firmy i da im poczucie, że są jej częścią, bo uczestniczą w podejmowaniu decyzji, negocjacjach czy innych czynnościach biznesowych, przynosi to wymierne korzyści każdej ze stron.
Przede wszystkim:
- pracownicy są bardziej zaangażowani w pracę ogólnie oraz pojedyncze zadania,
- pracownicy są bardziej zmotywowani do tego, aby sumiennie wypełniać swoje obowiązki,
- pracownicy stają się bardziej kreatywni i efektywni w rozwiązywaniu problemów,
- firma zyskuje wartościowych specjalistów, których potencjał jest w pełni wykorzystywany.
Celem empowerment jest zwiększanie świadomości tego, ile kosztują konkretne decyzje. Pracownicy lepiej identyfikują się z firmą, a w zespole tworzą się trwałe, pozytywne relacje.
Inteligencja emocjonalna jako fundament empowermentu
Inteligencja emocjonalna (EQ) jest nieodłącznym elementem skutecznego przywództwa opartego na empowerment. Umiejętność rozpoznawania i zarządzania własnymi emocjami, jak również empatia i praktyczna wiedza na temat budowania wartościowych relacji są niezbędne dla tworzenia atmosfery zaufania i otwartości, która sprzyja praktyce empowermentu.
Liderzy o wysokiej inteligencji emocjonalnej potrafią lepiej zrozumieć potrzeby i oczekiwania swoich pracowników, co ułatwia im dostosowanie strategii zarządzania. Poza tym:
- generują pozytywne emocje,
- tworzą dobry klimat do kooperacji,
- wywierają pozytywny wpływ,
- prowadzą do osiągnięcia celów,
- wyczuwają ważne kwestie będące tłem dla interakcji.
W ten sposób łatwiej im kierować zespołem i osiągać założone cele.
Wyzwania związane z empowermentem
Mimo licznych korzyści, związanych z praktyką empowermentu, istnieją także wyzwania, które mogą utrudnić jego skuteczne wdrożenie.
- Nadmierna kontrola lub jej brak
Nadmierna kontrola ze strony liderów może zahamować inicjatywę i kreatywność pracowników, co stoi w sprzeczności z ideą empowermentu. Zatem odpowiednie nastawienie to pierwszy krok w stronę sukcesu. Trzeba sprawować kontrolę w rozsądnym zakresie, aby wytyczać ścieżki i monitorować działania, zostawiając odpowiednią swobodę.
- Brak jasno sprecyzowanych celów
Ponadto brak jasno sprecyzowanych celów i kierunków działania może prowadzić do chaosu i dezorientacji w zespole.
- Niechęć pracowników i brak współpracy
Wreszcie pod uwagę trzeba wziąć niechęć pracowników do zmian i nowych procesów, co może stanowić poważną przeszkodę – bez ich zaangażowania trudno będzie osiągnąć zamierzone cele.
Co powoduje ich niepokój? Zazwyczaj konsekwencje, jakie niesie za sobą popełnianie błędów. Jednak empowerment w zarządzaniu – zwłaszcza na początkowym etapie – przewiduje pomyłki i traktuje je jako element uczenia się.
Podsumowanie
Empowerment to nie tylko modny termin, ale filozofia zarządzania, która przynosi organizacjom i pracownikom realne korzyści. Poprzez włączenie pracowników w procesy decyzyjne, delegowanie władzy i odpowiedzialności na niższe szczeble organizacyjne, liderzy mogą zwiększyć zaangażowanie, motywację i efektywność swoich zespołów.
Wszystko musi jednak odbywać się w odpowiedniej atmosferze, na bazie zaufania, gdzie kierunek działania wyznaczają jasno sformułowane cele oraz wartości. Istotne jest, aby liderzy w tym projekcie mieli rozwiniętą inteligencję emocjonalną na 5 poziomach – emocjonalnej świadomości, uczciwości, kompetencji, synergii oraz kreatywności.
Pomimo potencjalnych wyzwań, praktyka empowermentu stanowi nieocenioną wartość dla budowy skutecznych i zaangażowanych zespołów. Upełnomocnienie jest wyrazem zaufania, a świadomość autonomii w działaniu zwiększa kreatywność pracowników i motywuje ich.
Źródła:
https://mfiles.pl/pl/index.php/Empowerment